A Real LifeStory – Νίκος Καζαντζάκης: Μια απροσκύνητη ψυχή…

Ο Νίκος Καζαντζάκης στάθηκε πάντα πηγή έμπνευσης και πρότυπο στάσης ζωής για ‘μένα. Για να είμαι ειλικρινής, ούτε που θυμάμαι πότε ήταν η πρώτη μου επαφή με κείμενό του. Νομίζω κάπου στο γυμνάσιο διδαχθήκαμε ένα απόσπασμα -από τα λίγα που υπάρχουν στα σχολικά εγχειρίδια, καθώς τα ελεύθερα πνεύματα στη χώρα μας κάθε άλλο παρά προωθούνται.

kazantzakis3Ήταν αυτός ο μάλλον απαισιόδοξος, κατ’ εμέ, τρόπος γραφής -κόντρα στο συνηθισμένο- που μου κέντρισε το ενδιαφέρον. Ύστερα το χαραγμένο πολύ βαθιά στην ψυχή μου «Δεν ελπίζω τίποτα. Δεν φοβάμαι τίποτα. Είμαι λεύτερος!», «Είμαι λεύτερος» έλεγε! Λεύτερος! Πρώτη μου φορά αναζήτησα την έννοια της λέξης αυτής. Πρώτη φορά στοχάστηκα με αφορμή αυτή την επιγραφή στον τάφο του. Άρχισα να διαβάζω πολύ. Το έργο του, τη ζωή του, τα αποστάγματα ψυχής του.

Με αφορμή, λοιπόν, τον απεριόριστο θαυμασμό και σεβασμό στο λαμπρό αυτό πνεύμα, θέλησα να τον γνωρίσω μέσα από τα μάτια όσων των έζησαν στην καθημερινότητά του και να τον συστήσω και σε ‘σας.

Η κα Yvette Renoux περιγράφει το Νίκο Καζαντζάκη όπως η ίδια τον γνώριζε επί σειρά ετών.

«Ο πατέρας μου, Jean Herbert και ο Νίκος Καζαντζάκης ήταν φίλοι πολλά χρόνια» μας πληροφορεί. «Το 1946 ο Νίκος Καζαντζάκης διορίστηκε σε μια θέση στην UNESCO, με σκοπό την προώθηση των μεταφράσεων των παγκόσμιων κλασσικών λογοτεχνικών έργων και μου ζήτησε να γίνω βοηθός του. Έτσι περάσαμε έναν ολόκληρο χρόνο μοιραζόμενοι ένα γραφείο στο επιτελείο της UNESCO», θυμάται η κα Renoux.

«Ήταν ένας πραγματικός συγγραφέας και ποιητής, αλλά μπορούσε ταυτόχρονα να αφοσιωθεί σε ένα παγκόσμιο καθήκον όπως αυτό της UNESCO. Ήταν περίπλοκος αλλά εξίσου ενσυνείδητος, ώστε να αποκαλύψει την αληθινή του φύση ως συγγραφέας. Το καθήκον του στην UNESCO δεν του άφηνε καθόλου χρόνο για την αγαπημένη του συνήθεια, το γράψιμο.  Για το λόγο αυτό, παραιτήθηκε μετά από ένα χρόνο και αποσύρθηκε στη Νότιο Γαλλία, γράφοντας όλα τα μυθιστορήματα, τα οποία τον έκαναν γνωστό σε όλο τον κόσμο. Στη διάρκεια όλων αυτών των χρόνων παραμείναμε φίλοι και επισκεπτόμουν τον ίδιο και την αγαπητή σύζυγό του, Ελένη, κάθε καλοκαίρι.»

kazantzakis1Όσο για το πως ήταν ο Νίκος Καζαντζάκης στην καθημερινή του ζωή, η Yvette Renoux μας αποκαλύπτει κάποιες πτυχές του χαρακτήρα του, ώστε να τον κατανοήσουμε περισσότερο.

«Δεν ήταν σε καμία περίπτωση αισιόδοξος», αναφέρει η Yvette Renoux. «Είχε μια σκοτεινή ματιά για την ανθρωπότητα!”

Σε μια διάσημη δήλωση του για όλους τους διανοούμενους του κόσμου, τους οποίους είχε παρακαλέσει να αναλάβουν το μερίδιο τους στο τεράστιο έργο του να σώσει τον κόσμο, είχε τονίσει ότι “Θα χρειαστούν 200 χρόνια για τον κόσμο για να σωθεί από το χάος!»

Από ανθρώπους που έχουν μιλήσει για ‘κείνον, γνωρίζουμε πως έγραφε για ώρες ασταμάτητα. Έγραφε για να προλάβει να ανακαλύψει το σκοπό και το νόημα της ζωής και να μπορέσει να το καταγράψει και να το κληροδοτήσει και στις επόμενες γενιές. Αυτό το επιβεβαιώνει και η επί χρόνια φίλη του, YvetteRenoux, λέγοντας χαρακτηριστικά:

«Ήταν ένας μανιώδης εργάτης. Γράφοντας από νωρίς το πρωί έως αργά το βράδυ, μόλις που έβρισκε χρόνο να μοιράζεται λιτά γεύματα με τη σύζυγό του και λίγους φίλους».

kazantzakisΣε όλο το έργο του, είναι προφανής η αναζήτησή του για το Θεό, την ελευθερία, το νόημα της ζωής. Και ήταν αυτές οι αναζητήσεις του για τις πνευματικές αξίες και το Θεό, που τον κράτησαν ανήσυχο ως το τέλος της ζωής του, τονίζει η YvetteRenoux.

«Ήταν άνθρωπος των αντιθέσεων! Συνεσταλμένος και παθιασμένος ταυτοχρόνως.

Ήταν επίσης ένας ευαίσθητος άνθρωπος, αρκετά ικανός να απολαύσει την ομορφιά της φύσης, την καλή παρέα και τις συζητήσεις, εφόσον αυτά δεν τον κρατούσαν μακριά απ’ το έργο του.»

Κλείνοντας η κα Renoux μου επισήμανε πως το να έχεις γνωρίσει τον Καζαντζάκη σε τέτοιες συνθήκες είναι ένα σπάνιο προνόμιο! Οποιοσδήποτε τόσο τυχερός είχε τέτοιες συναντήσεις πρέπει να προσπαθεί να τις κρατήσει ζωντανές και να τις μοιράζεται με άλλους.

«Αυτό ακριβώς», είπε, «προσπαθώ κι εγώ να κάνω στο πλαίσιο της Εταιρείας Φίλων του Νίκου Καζαντζάκη και μιλώντας για ‘κείνον.»

Θα μπορούσε κανείς να χρησιμοποιήσει μια πληθώρα επιθέτων για να χαρακτηρίσει τον Νίκο Καζαντζάκη. Αντισυμβατικός, ανήσυχος, ελεύθερος, ασυμβίβαστος… Θα προτιμούσα όμως να κλείσω με μία φράση που ο ίδιος απέδιδε στον εαυτό του, καθώς…

O Νίκος Καζαντζάκης δεν ήταν τίποτα περισσότερο και τίποτα λιγότερο από «μια απροσκύνητη ψυχή»!

tolia

 

 

 


Κατερίνα Τόλια

 

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.