19 χρόνια χωρίς την πρώτη γυναίκα πρωθυπουργό της Ινδίας, Ίντιρα Γκάντι

«Αν πεθάνω σήμερα, κάθε σταγόνα από το αίμα μου θα δυναμώσει το έθνος» είπε κάποτε η πρώτη γυναίκα πρωθυπουργός της Ινδίας, η Ίντιρα Γκάντι. Πράγματι, η ζωή και ο θάνατος της κατάφεραν τις περισσότερες φορές να δυναμώσουν τα πάθη του έθνους.

Σήμερα, 31 Οκτωβρίου, μετράμε 19 χρόνια από τη δολοφονία της Ίντιρα Γκάντι από δύο σιχ σωματοφύλακές της, την ώρα που περπατούσε στον κήπο της.

Indira_ Gandhi

Ποια ήταν η ζωή και η δράση της και πως κατέληξε σε αυτό το βάναυσο τέλος;

Η Ίντιρα Γκάντι γεννήθηκε στις 19 Νοεμβρίου του 1917. Ήταν μοναχοπαίδι του πρώτου πρωθυπουργού της ανεξάρτητης Ινδίας, Τζαουαχαρλάλ Νεχρού και όχι του Μαχάτμα Γκάντι, που πολλοί πιστεύουν. Έχασε νωρίς τη μητέρα της από φυματίωση, με αποτέλεσμα το μοναδικό στήριγμα και πρότυπο της στη ζωή, να γίνει ο πατέρας της. Και δεν άργησαν να φανούν τα σημάδια της επιρροής του πάνω της, αφού ως φοιτήτρια της Οξφόρδης γράφτηκε σε οργανώσεις για την ανεξαρτησία της Ινδίας και κατά του φασισμού στην Ισπανία.

Επαναστάτρια στην πολιτική αλλά και στην προσωπική της ζωή

Ερωτεύτηκε και τελικά, παρά τις αντιρρήσεις του πατέρα της, παντρεύτηκε τον Φερόζ Γκάντι το 1942. Απέκτησαν μαζί δύο παιδιά. Ο σύζυγός της, όμως, την εγκατέλειψε για μια νεαρή μουσουλμάνα και η Ίντιρα Γκάντι αναγκάστηκε να μεγαλώσει μόνη τα παιδιά της. Στο μεταξύ, έγινε μέλος του εκτελεστικού γραφείου του Κόμματος του Κογκρέσου ενώ το 1955 εκλέχθηκε πρόεδρος της παράταξης. Τη δεκαετία του ’50, υπηρέτησε ανεπίσημα τον πρωθυπουργό πατέρα της, ως ιδιαιτέρα γραμματέας του. Μετά το θάνατο του πατέρα της, το 1964, διορίστηκε από τον Πρόεδρο της Ινδίας ως μέλος του Ρατζγια Σαμπχα (Rajya Sabha), ανώτερου νομοθετικού συμβουλίου της Ινδικής Βουλής και έγινε μέλος της κυβερνητικής ομάδας του πρωθυπουργού Λαλ Μπαχαντουρ Σαστρι, ως υπουργός πληροφοριών και τύπου. Το 1966, πήρε την καρέκλα του στο πρωθυπουργικό γραφείο και παρέμεινε σε αυτήν τέσσερις θητείες. Λόγω του λαϊκίστικου της ύφους, είχε φανατικούς οπαδούς αλλά και πολλούς επικριτές.

Οι γυναίκες την αγαπούν και ταυτίζονται μαζί της, αφού ήταν αυτή που κατάφερε να τις «βγάλει» από το σπίτι. Ήταν η μεγάλη τους ηγέτιδα που αγωνιζόταν για μια καλύτερη ζωή, μακριά από τη φτώχεια. Οι επικριτές της, από την άλλη, μιλούσαν για εκλογική απάτη. Εισήγαγε πιο αριστερές οικονομικές πολιτικές και προώθησε την αγροτική παραγωγικότητα, εθνικοποίησε αρκετές μεγάλες τράπεζες, προχώρησε σε μια σειρά ραγδαίων μεταρρυθμίσεων για την καταπολέμηση της φτώχειας, της πείνας και του αναλφαβητισμού και κατάφερε να μετατρέψει την Ινδία σε έναν από τους σημαντικότερους εξαγωγείς αγροτικών προϊόντων. Ο καθοριστικός της ρόλος και η αποφασιστική της νίκη στον πόλεμο με το Πακιστάν το 1971, αλλά  και η άνεση με την οποία διέταζε συλλήψεις και φυλακίσεις πολιτικών αντιπάλων της, της χάρισαν τον τίτλο της «Σιδηράς Κυρίας».

Υπήρξε, όμως και μία σκοτεινή περίοδος στη διακυβέρνησης της, που κατηγορήθηκε για μια σειρά από απολυταρχικές παρεμβάσεις, όπως η εξαπόλυση διώξεων κατά πολιτικών της, η διακοπή του ηλεκτρικού ρεύματος σε  εφημερίδες που στράφηκαν εναντίον της, η επιβολή της υποχρεωτικής στείρωσης μέρους του πληθυσμού και η κατεδάφιση ολόκληρων παραγκουπόλεων.

Το 1980, επιστρέφει στην εξουσία για τέταρτη φορά, με το λαό να την ακολουθεί και να την πιστεύει. Την ίδια περίοδο, δημιουργήθηκαν θερμά επεισόδια με πρωταγωνιστές τους αυτονομιστές των επαρχιών, που ζητούσαν ανεξαρτησία από το ινδικό κράτος. Η κυβέρνηση της, προσπάθησε να αντιμετωπίσει την κατάσταση και να επαναφέρει την τάξη.

Το 1984, έθεσε σε εφαρμογή την επιχείρηση «Γαλάζιο Αστέρι», ως αντίποινα στις βιαιοπραγίες από μέρους των σιχ εξτρεμιστών (φανατικοί οπαδοί του σιχισμού, μιας θρησκευτικής αίρεσης του ινδουισμού, που συνδυάζει ινδουισμό και μουσουλμανισμό).

Το τέλος… Το 1984 ήταν για την διακυβέρνηση της Γκάντι μια χρονιά «αίματος». Διέταξε τη δολοφονία εκατοντάδων Σιχ που είχαν καταλάβει το Χρυσό Τέμενος στο Αμριτσάρ ζητώντας αυτονομία. Στις 31 Οκτωβρίου 1984 εκτελέσθηκε η ίδια βάναυσα από αμέτρητες σφαίρες  των δύο σιχ σωματοφυλάκων της, την ώρα που περπατούσε στον κήπο της. Στις ταραχές που ακολούθησαν μετά το θάνατό της, 20.000 σιχ βρήκαν το θάνατο από τους εξαγριωμένους ινδουιστές.

Το τραγικό – και, ίσως η κατάρα των Γκάντι – ήταν ότι δολοφονήθηκε και γιος της Ρατζίβ, το 1991, ενισχύοντας το συναισθηματικό δέσιμο των Ινδών με τη δυναστεία των Νεχρού-Γκάντι. Οι πάγκοι των μικροπωλητών στις προεκλογικές εκστρατείες, έχουν ακόμη και σήμερα αφίσες με τα πρόσωπα της Ιντιρα και του Ρατζίβ.

Η αμφιλεγόμενη Ίντιρα Γκάντι, με τη μοναδική μαχητικότητά της και τις αντιφατικές πολιτικές αποφάσεις της, θα είναι πάντα ένα ισχυρό σύμβολο για τον φεμινισμό στην Ινδία, αλλά και πρότυπο θάρρους και δύναμης για τις γυναίκες όλου του κόσμου.

Αλησμόνητη θα μείνει η φράση της Ίντιρα Γκάντι:

«Πρόσεχε τις σκέψεις σου, γιατί γίνονται λόγος. Πρόσεχε τα λόγια σου, γιατί γίνονται πράξεις. Πρόσεχε τις πράξεις σου, γιατί γίνονται συνήθεια. Πρόσεχε τις συνήθειές σου, γιατί γίνονται ο χαρακτήρας σου. Πρόσεχε τον χαρακτήρα σου, γιατί γίνεται το πεπρωμένο σου….»

Κάπως έτσι συνόψισε τα πάντα σε πέντε προτάσεις.

Φαίη Κεφαλά

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.